کربنات کلسیم

کربنات کلسیم یکی از ترکیبات شیمیایی معدنی است که از آنیون کربنات و کاتیون کلسیم تشکیل شده است. این ماده رایج ترین ماده موجود در صخره ها و کانی های معدنی به شمار می رود. اجزای اصلی کلسیت، آراگونیت و سنگ های آهکی در حقیقت از کربنات کلسیم تشکیل شده اند. ردپای این ترکیب معدنی را در بافت های زیستی نظیر برخی از موجودات دریایی، صخره‌های مرجانی اقیانوس ها، پوسته تخم مرغ و ناخن می توانید جستجو کنید. این ترکیب معدنی به عنوان یک عامل واکنشگر در صنایع کشاورزی به کار می رود. یون های کلسیم در آب محلول هستند و می توانند با یون های کربنات در ترکیبات آهکی واکنش دهند. این ترکیب از نظر کاربردهای دارویی و سنتز مواد شیمیایی نیز مورد توجه قرار دارد.

بررسی واکنش های شیمیایی کربنات کلسیم
ترکیب شیمیایی کربنات کلسیم در واکنش با سایر ترکیبات منجر به تولید ترکیبات معدنی دیگر می گردد. این ماده با اسیدها وارد واکنش می‌شود و ترکیب کربن دی اکسید و اسید کربنیک را تولید می کند. فرایند تجزیه شدن کلسیم کربنات تحت حرارت در دمای مشخص به عنوان واکنش تجزیه حرارتی شناخته می شود. واکنش تجزیه حرارتی عموماً با عنوان کلسیناسیون معروف است؛ این واکنش در دماهای بالاتر از دمای 840 درجه سانتی گراد اتفاق می افتد. ترکیبات حاصل، اکسید کلسیم و دی اکسید کربن می باشند. این ترکیب معدنی با آب وارد واکنش می شود و بی کربنات کلسیم را تولید می کند. این واکنش از نظر فرسایش صخره های آهکی و تشکیل غارهای آهکی اهمیت زیادی دارد؛ این پدیده به ویژه در تماس با آب های سخت در نواحی مختلف رخ می دهد.

حضور ترکیب کربنات کلسیم در مواد زیستی
پوسته تخم مرغ، پوشش حلزون ها و صدف های دریایی، منبع غنی از کربنات کلسیم هستند. دیواره نوعی صدف حلزونی در اقیانوس ها نیز به عنوان منبعی از کلسیم به شمار می رود. سبزیجات خوراکی که دارای رنگ سبز تیره نظیر برگ های کلم و کلم بروکلی دارای مقادیر بالایی از این ماده معدنی هستند. البته میزان کلسیم کربنات موجود در این مواد غذایی به هیچ عنوان برای کاربرد های صنعتی مناسب نیست و تنها ارزش تغذیه ای دارد.

کاربردهای ترکیب معدنی کربنات کلسیم
کاربردهای صنعتی:
یکی از مهمترین و گسترده ترین کاربردهای کربنات کلسیم استفاده از آن در صنایع ساخت و ساز است. انواع مواد ساختمانی نظیر آهک، سیمان و هیدروکسید کلسیم از همین ترکیب معدنی به دست می آید. ترکیبات جانبی برای استفاده در کوره های تولید مصالح ساختمانی نیز با استفاده از ترکیب کلسیم کربنات انجام می گیرد. البته تاریخچه استفاده از کلسیم کربنات در صنایع ساخت و ساز و ساختمان سازی، طولانی نیست اما در همین مدت کوتاه نیز توانسته است توجه این صنعت را به خود جلب کند.
یکی دیگر از موارد کاربردی کلسیم در صنعت، استفاده از آن در خالص سازی آهن در کوره های ریخته گری است. سنگ معدن آهن، وارد کوره های ریخته گری می شود و باید از نظر استخراج آهن حرارت های بالا تحت فرایند خالص سازی قرار گیرد. کربنات کلسیم یک محیط مناسب را برای اکسید کلسیم ایجاد می کند تا سرباره های ناخالصی که در کوره های ریخته گری وجود دارد از آهن جدا شود.
یکی دیگر از کاربردهای کربنات کلسیم استفاده از آن در صنایع نفت و گاز است. این ماده به عنوان افزودنی به مایع حفاری اضافه می شود. نقش کلسیم کربنات در گل حفاری به عنوان عامل آب بند کننده و منسجم کننده بافت گل حفاری عمل می کند. همچنین پس از افزودن کلسیم کربنات به گل حفاری، دانسیته مایع حفاری افزایش پیدا می کند و به این ترتیب به راحتی می تواند فشار ناشی از خروج گاز و مایع نفتی از حفره ها را کنترل کند.
ترکیب کربنات کلسیم به آب استخر اضافه می شود تا بتواند میزان PH استخر را از حالت اسیدی به حالت قلیایی تغییر دهد. همچنین این ماده معدنی علاوه بر تنظیم PH آب استخر، سختی آب را که موجب شوره زدگی کف و دیواره های استخر می شود کنترل می کند. افزودن کلسیم کربنات به آب استخر از رشد باکتری ها و جلبک ها و سایر میکروارگانیسم ها در آب جلوگیری می کند.
یکی دیگر از کاربردهای جالب و شنیدنی کربنات کلسیم، استفاده از آن به عنوان ماده خام برای پالایش شکر از چغندر قند است. این ماده در کوره ها از واکنش با آنتراسیت منجر به تولید اکسید کلسیم و کربن دی اکسید می شود. کلسیم کربنات، ترکیب اصلی ماده گچ برای نوشتن روی تخته تخته سیاه است. گچ های تولید شده از کانی گیبسوم می باشند. کربنات کلسیم منبع اصلی صخره های زیستی می باشد.
یکی دیگر از کاربردهای کربنات کلسیم در صنعت استفاده از آن برای صنعت کاغذ سازی است. از این ماده به عنوان پرکننده در تولید کاغذ در قسمت تهیه خمیر اولیه اضافه می شود. کربنات کلسیم به طور گسترده در صنایع تولید رنگ به کار می رود. حدود ۳۰ درصد وزنی رنگ از ترکیبات گچ یا کلسیم کربنات تشکیل شده است. از این ماده برای صنایع تولید لاستیک پلیمرها استفاده می شود. برخی از خواص مکانیکی نظیر استحکام کششی و خواص الکتریکی از طریق افزودن این ماده بهبود می یابند.
در تولید ترکیبات پلی پروپیلن از کربنات کلسیم به عنوان عامل افزایش دهنده سختی و ثبات استفاده می شود. این عامل موجب می‌شود ترکیبات پلی پروپیلن برای کاربرد در دماهای بسیار بالا مناسب باشند. میزان استاندارد ماده در این حالت ۲۰ تا ۴۰ درصد است.

 کاربردهای کشاورزی:

کربنات کلسیم، گچ یا سنگ آهک ارزانترین متریال موجود برای خنثی سازی PH در خاک های اسیدی می باشد. مقادیر مناسب و استاندارد از کربنات کلسیم برای تولید آهک کشاورزی می‌تواند شرایط خاک را برای رشد گیاه بهینه سازی کند.

کاربردهایصنایع شوینده بهداشتی مواد غذایی:

ترکیب کربنات کلسیم به عنوان ماده اولیه برای تولید مواد آنتی اسید، فسفات ها، قرص های دارویی و غیره در صنایع داروسازی به کار می رود. ردپای این محصول در صنایع تولید محصولات آرایشی و بهداشتی و شوینده ها نیز وجود دارد. بسیاری از پودر کیک آماده، خمیردندان، پودر دسر، میوه های خشک، انواع نوشیدنی ها، خمیر آشپزی و شیرینی پزی و ... با استفاده ازکلسیم کربنات تولید می شوند. از این ماده به عنوان یک ترکیب معدنی افزودنی به خوراک دام استفاده می شود.

 کربنات کلسیم در محیط زیست

کربنات کلسیم را می توانید در تمام اکثر منابع زیست ‌محیطی جستجو کنید. کربنات کلسیم در آب باران، پساب کارخانه ها، آب رودخانه ها، آب های زیرزمینی، خاک، صخره های آهکی و منطقه سنگ های رسوبی به وفور یافت می شود.

اطلاعات شیمیایی و برگه اطلاعات ایمنی کربنات کلسیم

 نام های متداول برای ترکیب کربنات کلسیم در منابع علمی بیان شده است؛ این نام ها عبارتند از:

گچ رسوبی / آهک کشاورزی / آراگونیت / کلسیت / دولمیت / فرانکلین

 خواص ویژگیهای این ماده را در جدول زیر مشاهده می کنید:

خواص شیمیایی و فیزیکی کربنات کلسیم

فرمول شیمیایی

CaCO3

جرم مولی

100.0869 g/mol

ظاهر ترکیب

پودر ریز به رنگ سفید و بدون بو

دانسیته

2.711 g/cm3 (کلسیت)
2.83 g/cm3 (آراگونیت)

نقطه ذوب

1,339 °C (2,442 °F; 1,612 K) (کلسیت) 
825 °C (1,517 °F; 1,098 K) (آراگونیت)

نقطه ذوب

تجزیه می شود

حلالیت در آب

0.013 g/L (25 °C)

انحلال پذیری(Ksp)

3.3×10−9[3]

حلالیت در اسیدهای رقیق

محلول

اسیدیته (pKa)

9.0

شاخص تفرق(nD)

1.59

آنتروپی مولی استاندارد (So298)

93 J·mol−1·K−1[6]

آنتالپی تشکیل(ΔfH298)

−1207 kJ·mol−1[6]

LD50

6450 mg/kg

Other anions

Calcium bicarbonate

کاتیون های مربوطه

کربنات منیزیم
کربنات استرانسیوم
کربنات باریم

ترکیبات مشابه

سولفات کلسیم


تماس با ترکیب کربنات کلسیم به طور جزئی موجب حساسیت پوست و چشم‌ها می‌شود. از نظر اطلاعات ایمنی این ترکیب معدنی جزو ترکیبات ساده بسته بندی شده است و خطرات سمیت، اشتعال پذیری و یا خوردگی برای افراد ایجاد نمی کند. با این حال پیشنهاد می شود افرادی که با این ماده سر و کار دارند حتماً از ماسک، دستکش و لباس کار مخصوص استفاده کنند. غبارات ناشی از کلسیم کربنات در فضا پراکنده می‌شود و به مرور زمان، دستگاه تنفسی کارگران را تحریک می کند.

 اگر فردی به طور تصادفی با این ماده تماس پیدا کرد، محل تماس را به صورت با آب شستشو دهید. اگر اثرات حاد نظیر حالت تهوع و سرگیجه شدید در او مشاهد شد، او را به مرکز پزشکی برسانید. اگر به طور اتفاقی این ترکیب معدنی بلعیده شود، در ابتدا ۲ تا ۴ لیوان آب یا شیر به فرد مصدوم بدهید و سپس او را به نزدیکترین مرکز درمانی برسانید.

تجزیه حرارتی ترکیب کربنات کلسیم، گازهایی تولید می شود که ممکن است موجب احتراق شود؛ اما ترکیب معدنی به خودی خود، غیر قابل اشتعال است. اگر ظروف این ماده و یا انبار نگهداری ترکیب کلسیم کربنات دچار حریق شد برای خاموش کردن آن باید از کف کربن دی اکسید و مواد خاموش کننده جامد استفاده کنید.
بسته بندی های حاوی کربنات کلسیم را باید در انبارهای خشک و خنک دارای تهویه مطبوع و به دور از منابع تولید آتش نگهداری کرد. مجموعه وایت شیمی به عنوان مرکز بازرگانی تخصصی در زمینه تامین مواد شیمیایی، ترکیب کربنات کلسیم را در بسته بندی های خرده فروشی و فرعی برای صنایع مختلف در نظر گرفته است. انبارهای این شرکت از استانداردهای لازم برای نگهداری و بسته بندی های این ترکیب برخوردار هستند. برای دریافت قیمت کربنات کلسیم و نحوه سفارش می توانید با این مجموعه بازرگانی تماس حاصل کنید.

تماس با ما

آدرس : تهران اتوبان شهید همت غرب، میدان دریاچه، خیابان شهید جوزانی غربی،جنب شهرک شهید صیاد شیرازی، فاز 2،مجتمع تجاری خلیج فارس،طبقه اول،واحد 75

شماره ثابت : 46084205-021

شماره همراه : 09128186370

 ایمیل : این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید


تمام مطالب و تصاویر این وب سایت برای شرکت وایت شیمی محفوظ است

استفاده از تصاویر و مطالب این وب سایت با ذکر منبع بلامانع است